Eitneachtaí ar fud an domhain (béite)

Tá fréamhacha ársa ag daoine de bhunadh Gréagach agus Iodálach Theas i leithinis na Gréige, a bhfuil a lárionad timpeall Mhuir Aeigéach agus na Mara Iónaí. Sa lá atá inniu ann, is féidir daoine de bhunadh Gréagach agus Iodálach Theas a aimsiú freisin sa Chipir, sa Chugais, i ndeisceart na Rúise, agus i réigiún Mezzogiorno i ndeisceart na hIodáile. B'fhéidir gurbh é deisceart na hIodáile an chéad réigiún a shocraigh na sean-Ghréagaigh taobh amuigh de leithinis na Gréige, ag dul siar go dtí an 8ú haois R.Ch. Bhí cultúr agus féiniúlacht na Gréige i gceannas ar shibhialtacht an Iarthair leis na céadta bliain, go páirteach mar gheall ar cheansú Alastar Mór ar chuid mhaith den domhan ársa, agus a chultúr Gréagach a thabhairt isteach i ngach áit a cheansigh sé. Is as an tSean-Ghréig a tháinig na fealsúnaigh mhóra Soicréatais, Platón, agus Arastotail, chomh maith le hollúir na litríochta ársa, Homér agus Soificléas, agus na matamaiticeoirí agus eolaithe clúiteacha Pitagoras, Eucleides agus Ariméidéas. Rinne na sean-Ghréagaigh ranníocaíochtaí suntasacha leis na healaíona, le taiscéalaíocht, leis an bpolaitíocht, leis an ailtireacht, leis an gceol, leis an eolaíocht, leis an spórt - agus leanann an liosta ar aghaidh. Thug leathadh cultúrtha idir an Ghréig agus deisceart na hIodáile forbairt shuntasach chultúrtha: allmhairíodh an sean-aibítir Ghréagach go deisceart na hIodáile agus ghlac na hEotruscaigh leis agus d'fhorbair sé sa deireadh ina aibítir Laidineach, an aibítir is mó a úsáidtear ar fud an domhain.